Τετάρτη 22 Ιανουαρίου 2020



 

      
       


 

             


                   ΟΙ ΚΑΘΗΓΕΜΟΝΕΣ
Ο ΑΠΟΛΥΤΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΒΟΛΗΣ
(Το τελευταίο βιβλίο - σουξέ του Νικολό Μακιαβέλι)

                           ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ
                   Τα Γεγονότα που Προηγήθηκαν.
  
Και όμως !!!
Όλα ξεκίνησαν τόσο όμορφα !!
Καθόμουν, που λέτε, μαζί με την παρέα μου, σε ένα βράχο δίπλα στην θάλασσα και βλέπαμε – ατάραχοι εμείς - μακριά στο πέλαγος τα καράβια να θαλασσοδέρνονται παλεύοντας με τα κύματα.
Ξαφνικά νοιώθω ένα σπρώξιμο, γέρνω, πέφτω προς την θάλασσα, αλλά, την τελευταία στιγμή κρατιέμαι από κάπου.  Ρε παιδιά, λέω. Αλλά όλοι γύρω μου κοιτούσαν αλλού.
Μετά από λίγο νοιώθω πάλι ένα σπρώξιμο. Πέφτω προς την θάλασσα, αλλά κάποιος με αρπάζει και με γυρίζει στον βράχο. Τσιμουδιά γύρω. Η ομορφιά και η αταραξία άρχισαν να εξαφανίζονται.
Μετά από λίγο νοιώθω πάλι ένα σπρώξιμο. Το τρίτο. Γέρνω και πάλι προς την θάλασσα Τώρα, λέω, ούτε θα κρατηθώ, ούτε χέρι να με βοηθήσει δεν θέλω. Μετατόπισα γρήγορα το κέντρο βάρους μου και μετέτρεψα το πέσιμο σε ένα όμορφο μακροβούτι. Η τρικυμία μου θύμιζε κούνια σε παιδική χαρά και η αλμύρα της θάλασσας μου έδινε μία γεύση αξιοπιστίας. Η αλμύρα αυτή ποτέ δεν θα προδώσει το νερό που την φιλοξενεί, σκέφτηκα.
   Βγαίνοντας από την θάλασσα ήμουν σαφώς πιο ήρεμος, πολύ απορημένος και εντελώς αποφασισμένος.
-         Γύρνα πίσω στον βράχο, μου φώναξαν δύο – τρείς από την παρέα. Σε θέλουμε.
-         Με θέλετε  να γυρίσω για να με ξαναπετάξετε, ή  για να μου εξηγήσετε; Τους ρώτησα φωναχτά και εγώ.
-         . . . . . . .. . . . . . (τελείως μούγκα).
Γύρισα στο σπίτι μου αλλά δεν με άφηναν να ησυχάσω οι απορίες μου.
   Ξέχασα να σας ενημερώσω ότι στην ζωή μου ακολουθώ μία φιλοσοφία ζωής : Τον Εξιστινσιαλισμό του Κίργκαγκααρντ. Είμαι δηλαδή Κιργκαγκααρντιστής,  και με τους άλλους (στον βράχο) είχαμε μία φιλοσοφική ομάδα  Κιργκαγκααρντιστών.
Έβαλα λοιπόν κάτω τις ηθικές αρχές του Κιργκαγκααρντιστικού Εξιστινσιαλισμού, αλλά δεν δικαιολογούσαν τίποτε.
 Τότε σκέφτηκα ότι το όλο σκηνικό ίσως να θύμιζε παιχνίδι εξουσίας, οπότε έπρεπε να αφήσω κατά μέρος την φιλοσοφία,  και να συμβουλευτώ τους ειδικούς σε θέματα επιβολής και κυριαρχίας.  Το μυαλό μου πήγε στον Μακιαβέλι.
Άρχισα να ψάχνω στο διαδίκτυο τα θέματα που είναι σχετικά με τον Μακιαβέλι.

                    ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ
                               Η Γνωριμία
Τότε έπεσα πάνω σε μία διαφήμιση:
«ΟΙ ΚΑΘΗΓΕΜΟΝΕΣ - Ο ΑΠΟΛΥΤΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΒΟΛΗΣ»
(Το τελευταίο βιβλίο - σουξέ του Νικολό Μακιαβέλι)
   Νικολό Μακιαβέλι !! Δεν είναι δυνατόν μονολόγησα.
Ο άνθρωπος έχει πεθάνει εδώ και σχεδόν πέντε αιώνες. Προφανώς κάποιος χρησιμοποιεί το όνομά του για να πουλήσει.  Είναι ορισμένα πράγματα που δεν σου επιτρέπουν να μην αγανακτήσεις. Πήγα αμέσως στο βιβλιοπωλείο που υπέγραφε τα βιβλία του. Ομολογώ ότι υπήρξα επιθετικός:
-         Είστε ο Νικολό Μακιαβέλι;  Τον ρώτησα.
-         Αυτοπροσώπως !
-         . . . . . . Δεν εντρέπεσθε να χρησιμοποιείτε πλαστοπροσωπία; Και μάλιστα για να προωθήσετε το συγγραφικό σας προϊόν;
-         Όχι ! !
-         Σάστισα, αλλά δεν θα του την χάριζα: Δηλαδή είσαι η μετεμψύχωση του Νικολό Μακιαβέλι;
-         Έλα τώρα βρε Καλλίμαχε! Εσύ, Κιργκαγκααρντιστής άνθρωπος, να αναφέρεις τις σαχλαμάρες του Πυθαγόρα;  Έχω διαβάσει  ένα δικό σου μικρούλικο συγγραφικό προϊόν, που το υπέγραφες κάποτε ως Καλλίμαχος. Μήπως είσαι ο Αθηναίος στρατηγός που σκοτώθηκε στον Μαραθώνα;   
-          . . . . . .
-         Μήπως είσαι η μετεμψύχωσή του;
-          . . . . . . .
-         Σώπασες. Γιατί; . . . . Το κατάλαβες γιατί;
-          . . .
-         Δεν το κατάλαβες ! Να στο εξηγήσω: Και μόνο που ήλθες να συζητήσεις μαζί μου έχεις καεί. Διότι την ώρα που εσύ θα μιλάς για δίκαιο και ηθική, εγώ θα ψάχνω το αδύνατο σημείο σου για να σε χτυπήσω και να σε εξουδετερώσω. Σκέψου λίγο, αν και εσύ έκανες το ίδιο με εμένα, θα με νικούσες εύκολα, ενώ τώρα θα βρεθείς στο καναβάτσο χωρίς να το καταλάβεις.
-          Δεν θέλω να ακούω ούτε για χτυπήματα, ούτε για νίκες και ήττες.
-         Ξεκόλλα ρε φίλε!! Σκέψου λίγο επιτέλους! Δεν ήρθες σε μένα μόνο γιατί σε έσπρωξε μόνο μία αιτία, θα είναι πολλές οι αιτίες που σε έσπρωξαν εδώ.
-         Με έσπρωξαν κάτω από έναν βράχο.
-         Μήπως διαφωνούσατε για φιλοσοφικά θέματα του Κιργκαγκααρντιστικού Εξιστινσιαλισμού;
-         Όχι, προσπαθούσα να υπερασπιστώ την αξιοπρέπειά μου.
-         Βλέπεις πόσο άσχετος είσαι; Αυτό που εσύ νομίζεις ως ηθικό ζήτημα, στην πράξη γι αυτούς είναι ένα χτύπημα εξουδετέρωσης, μία απλοϊκή τακτική για αρχαρίους.
-         Δηλαδή;
-         Δηλαδή προσβάλλουν την αξιοπρέπεια του ¨αντιπάλου¨ τους, και καπάκι επικαλούνται ότι χρειάζεται ψυχολόγο ή ότι έχει καταληφθεί από έντονο συναίσθημα,  τους βολεύει να επικαλούνται κυρίως τον θυμό.
-         Τι μου θύμησες τώρα! Τα άκουγα παλιά και τα κορόϊδευα: «. . .δεν άντεξε ο σύντροφος, έχασε το κουράγιο του ο σύντροφος . . .» για να μην απαντήσουν στις ερωτήσεις του.
-         Ακριβώς. Όλοι οι καθηγεμόνες ίδιοι είναι  Όμως αυτά δεν θα τα πούμε σκόρπια. Οι σκόρπιες σκέψεις θέλουν και σκόρπια σκέψη.
Θα πρότεινα λοιπόν να μιλήσουμε πρώτα για την γενική οπτική. Αυτή περιλαμβάνει τον στόχο, τα μέσα που χρησιμοποιούνται και την στρατηγική που συνδυάζει τα μέσα. Μετά θα μιλήσουμε για την τακτική με παραδείγματα. Και μετά θα αγοράσεις το βιβλίο μου. Ο.Κ.;
-         Ο.Κ.
                               ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ
      Γενική  Οπτική – Στόχος – Μέσα – Στρατηγική
Τι σόϊ άνθρωποι είναι.
 Θα πρέπει να έχουμε μία γενική άποψη τι σόϊ άνθρωπος είναι ο καθηγεμόνας. Σε γενικές γραμμές θα πρέπει να έχει ισχυρή εσωτερική ροπή να επιβάλλεται και να εξουσιάζει τους άλλους και συγχρόνως να αναδεικνύει τον εαυτό του ως ηγέτη, αυθεντία κλπ. Αυτό θα τον βοηθήσει να προωθήσει τον εαυτό του και σε άλλους τομείς (καθηγητηλίκια, προεδριλίκια κλπ)
Αυτός είναι και ο στόχος του.
 Όλα τα άλλα είναι δευτερεύοντα.  Έτσι για παράδειγμα μπορεί να υπάρχει ένας τέτοιος σε ένα ποδοσφαιρικό σωματείο, σε ένα λογοτεχνικό σωματείο και σε μία φιλοσοφική ομάδα.  Αυτό δεν σημαίνει ότι στην πρώτη περίπτωση ο στόχος του είναι το ποδόσφαιρο, στην δεύτερη  η λογοτεχνία και στην τρίτη η φιλοσοφία. Αυτά τα χρησιμοποιεί ως μέσα και όχι ως στόχο. Και στις τρείς περιπτώσει θα υπάρχει ο ίδιος στόχος με επίκεντρο τον εαυτούλη του.
-         Και με ποιόν τρόπο ονομάζεται κάποιος καθηγεμόνας;  Θα πρέπει βέβαια οι άλλοι να αναγνωρίσουν την αξία του. Άρα θα πρέπει να είναι ένας σοφός άνθρωπος με γνώσεις και κρίση.
-         Κανένας σοφός άνθρωπος με γνώση και κρίση δεν θα θελήσει να εξουσιάσει τους άλλους.
Αλλά ας συνεχίσουμε. Υπάρχουν κάποιοι που αυτοβαπτίστηκαν  καθηγεμόνες, αλλά αυτοί είναι τουλάχιστον ειλικρινείς. Ξέρεις τι θα περιμένεις από αυτούς. Προσέχεις. Φυλάγεσαι. Οι χειρότεροι είναι οι άλλοι που επιδιώκουν να είναι καθηγεμόνες,  αλλά κρύβονται από την λέξη. Αυτοί είναι οι πλέον επικίνδυνοι.
Ως προς τα μέσα που χρησιμοποιούν, αυτά έχουν σχέση και με το πεδίο που επιλέγουν. Είναι γνωστό στην στρατηγική ότι όποιος επιβάλει το πεδίο αναμέτρησης, αυτός κερδίζει και τον πόλεμο.
Έτσι ένα κορόϊδο πάει να συνεννοηθεί  επιλέγοντας ως πεδίο, το πεδίο μιάς ηθικής διδασκαλίας  καθώς και το πεδίο της λογικής. Γι΄αυτό οι τρόποι αντίδρασής του είναι δύο - τρείς και εύκολα προβλέψιμοι.  Αντίθετα ο καθηγεμόνας, εκτός από αυτές τις δυνατότητες έχει και τους απεριόριστους και απρόβλεπτους τρόπους αντίδρασης  που του δίνουν το ψέμα, η απάτη, η υποκρισία και άλλες συναφείς αρετές. Θα έχει δηλαδή περισσότερα όπλα. Θα το τραβήξει (το κορόϊδο) στο δικό του πεδίο και θα το καθαρίσει σαν αυγό.
-         Όμως, . . . . πώς να σε λέω;
-         Λέγε με Νικολάκη, είναι το πραγματικό μου όνομα, το πήρα από τον παππού μου.
-         Νικόλαος λοιπόν ο παππούς σου.
-         Ναι . . . . για την ακρίβεια Νικολό.

-         Ωχ , κατάλαβα. Τέλος πάντων. Όμως μπορεί, Νικολάκη, σε κάποιους η φιλοσοφία ζωής τους να τους επιβάλει την αυτονομία και την αξιοπρέπεια. Αυτοί δεν θα συγκρουστούν μαζί του;

 Τα εμπόδια
-          Για να απαντήσω στο ερώτημά σου, αυτοί που δεν θα αντέξουν τα «καμώματα» του καθηγεμόνα και θα συγκρουστούν μαζί του, αποτελούν ένα στρατηγικό εμπόδιο. Το εμπόδιο το ονομάζω στρατηγικό διότι θα βρίσκεται πάντα και σταθερά απέναντί του. Εκτός αν συνεργαστεί όταν κληθεί «να τα βρεί», και τα κουκουλώσει και αυτός. Αυτοί που αποτελούν το εμπόδιο πρέπει να εξαλειφθούν οπωσδήποτε.
 Ως προς τους υπόλοιπους. . . .
-         Αλήθεια, Νικολάκη, τι θα γίνει με τους υπόλοιπους;
-         Οι πονηροί από αυτούς θα συνεργαστούν για να κερδίσουν. Άλλοι θα πέσουν θύματα της τακτικής των καθηγεμόνων, θα είναι δηλαδή οι απατημένοι. Άλλοι θα καταλάβουν ότι βρίσκονται μπροστά σε ένα παράλογο και ανήθικο ντουβάρι, δηλαδή σε κάτι δυνατό και ανίκητο. Συνηθέστατο οι άνθρωποι να υποκλίνονται μπροστά σε κάτι πιο δυνατό από αυτούς. Πάντως όλοι αυτοί θα παίξουν τα τρία πιθηκάκια:  Δεν βλέπω, Δεν ακούω, Δεν μιλάω. Όσοι δεν φύγουν δηλαδή.
-         Συγγνώμην, αλλά αρχίζω να αναγουλιάζω με αυτά που ακούω.
-         No problem. Θα περάσουμε σε θέματα τακτικής με μερικά παραδείγματα και θα κλείσουμε.

                             ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ
                                        Τακτική
                 (Εφαρμοσμένη Καθηγεμονολογία)
Ας τα πούμε λοιπόν με παραδείγματα:
1)   Ας υποθέσουμε ότι βρισκόμαστε στο σωματείο λογοτεχνών και ότι υπάρχει κάποιος που έχει γράψει τριάντα πέντε έργα και εσύ, που επιδιώκεις να είσαι  ο καθηγεμών, έχεις γράψει ένα έργο. Κίνδυνος. Τι θα κάνεις;  
Τι θα κάνω ρε Νικολάκη;
Απλό. Θα πετάξεις τα τριάντα πέντε έργα του άλλου στα σκουπίδια. Αυτομάτως έχεις πετύχει να πετάξεις και τον ίδιο στα σκουπίδια. Διότι απλούστατα ένας δημιουργός βάζει την ψυχή του στα έργα του. Και δεν γίνεται η ψυχή του να βρωμίζει στον σκουπιδοτενεκέ και ο ίδιος να χαζογελάει στο σαλόνι. Θα φύγει και θα σου αφήσει τον σκουπιδοτενεκέ στα χέρια.
Είναι τακτική εξουδετέρωσης. Βασική προϋπόθεση: Η σιωπή των υπολοίπων.
2)    Όταν υπάρχει εκδήλωση με κόσμο και υπάρχει κάποιο τραπέζι, κάτι σαν πάνελ, σαν προεδρείο κλπ, θα κάθεσαι οπωσδήποτε στην πλέον κεντρική θέση για να μοστράρεσαι για αρχηγός και δεν θα κουνάς καθόλου τον κώλο σου από εκεί.
3)   Σε κάθε εκδήλωση θα προσπαθείς να μονοπωλείς τον λόγο και, στην χειρότερη περίπτωση, θα μιλάς πάντα περισσότερο από τους άλλους. Θα μονολογείς σε κάθε ευκαιρία. Δεν έχει σημασία αν θα κλέψεις τον χρόνο από τους άλλους, ούτε έχει σημασία τι θα λες. Έτσι και  αλλιώς δεν πρόκειται να πεις κάτι πρωτότυπο ή ουσιαστικό. Ο κόσμος βλέποντας ότι μιλάς συνέχεια θα σε θεωρήσει αρχηγό.
4)    Θα συμπληρώνεις τους ομιλητές. Η καλύτερη περίπτωση είναι να διακόπτεις τους ομιλητές ενώ μιλάνε και να τους συμπληρώνεις. Περνάς την εικόνα στο ακροατήριο ότι κατέχεις το θέμα καλύτερα από τον ομιλητή και είσαι από πάνω του. Ενώ εσύ ο ίδιος είσαι παντελώς ανίκανος να γράψεις μία τέτοια ομιλία. Δεν έχει σημασία όμως. Η εικόνα μετράει. Και η εικόνα σε αναδεικνύει  κυρίαρχο αρχηγό.   
5)    Όταν κάποιος ρωτάει  κάτι που δεν σε συμφέρει να απαντήσεις, θα εφαρμόσεις την τακτική της «πινακοτής». Είναι αυτή που λέει: «Πινακοτή – πινακοτή, από τάλλο μου ταυτί». Αντί να απαντάς θα ρωτάς συνέχεια: Δηλαδή τι ρωτάς, δηλαδή τι λές, γιατί δεν λες αυτό που θέλεις να πεις, πες το  και όταν το ξανά πεις ξανα πέστο, και ούτω καθ΄εξής.  Πρέπει να δίνεις την εντύπωση του πονεμένου – αγανακτισμένου, που θέλει να απαντήσει για να βοηθήσει, αλλά ο άλλος δεν του λέει τι θέλει. Η εικόνα αυτή θα επηρεάσει τον εγκέφαλο των υπολοίπων, ώστε η τακτική της μη απάντησης θα θεωρείται κάτι το καθιερωμένο και επιτρεπτό.
6)    Μπορεί όμως ο ανωτέρω αντίπαλος να θέτει τα θέματα και τις ερωτήσεις του γραπτώς. Στέλνοντας μέϊλ. Σε αυτή την περίπτωση η τακτική είναι να αντιμετωπίζεις την κατάσταση σαν να μην είχαν αποσταλεί ποτέ αυτά τα μέϊλ. Σαν να μην υπήρξαν ποτέ.
7)   Γενικώς και στις δύο παραπάνω περιπτώσεις θα πρέπει να ξεκινάς την συζήτηση σαν να μην υπήρξε ποτέ τίποτε μέχρι τότε. Σαν να μην είχε λεχθεί τίποτε. Σαν να μην είχε γραφεί τίποτε. Από μηδενική βάση. Στο τέλος οι άλλοι θα έχουν ξεχάσει και τα μέϊλ και τα ερωτήματα. Αυτή η τακτική εξαντλεί τον αντίπαλο και υποβάλει τους υπόλοιπους. Και το κυριότερο: Δεν απαντάς.                                                             ΤΑΪΜ ΑΟΥΤ για να ρωτήσω: Μπορεί κάποιος άλλος να πιάσει την ερώτηση και να περιμένει την απάντηση, ή να περιμένει την απάντηση στο μέϊλ. Τότε τι κάνεις;
8)   Τότε φίλε μου εφαρμόζεις την τεχνική της σουπιάς: Πιάνεις τον αφελή που περιμένει απάντηση, τον τραβάς πιο πέρα και τον πείθεις ότι για το καλό του έθνους θα πρέπει να πει κάτι παραπλανητικό για να διώξει την συζήτηση αλλού, παρεμβαίνεις μετά και εσύ και την στέλνεις ακόμα πιο αλλού, με μπόλικο συναίσθημα δήθεν αγανάκτησης, για να πείθεις. Αμολάτε δηλαδή το μελάνι της σουπιάς. Οι υπόλοιποι το παίζουν κομπάρσοι, δηλαδή κάνουν καμάτζο. Το ίδιο γίνεται και με τα μέϊλ. Σε ένα μέϊλ – απάντηση κάποιος μιλάει για τον Λάκη, σε άλλο κάποιος μιλάει για τον Μάκη και στο τρίτο τα μπερδεύεις όλα μαζί και προκαλείς αγανάκτηση κατά του ερωτώντος. Πάντως απάντηση δεν δίνεις σε καμία περίπτωση.
 -  Αρχίζω να ζορίζομαι ρε Νικολάκη.
– Συνεχίζω:
9)     Θα φροντίζεις πάντα να προεδρεύεις, να μοιράζεις τον λόγο και να διευθύνεις  τις συζητήσεις. Είναι κρίσιμο πόστο για την ηγετική σου εμφάνιση, αλλά κυρίως για μεθοδεύσεις, όπως στην παραπάνω περίπτωση ένα (1). Σε εκείνη την περίπτωση, αυτός που τον πέταξες στα σκουπίδια, ο πεταμένος δηλαδή, θα έχει τις ερωτήσεις του. Εδώ θέλει πολύ προσοχή διότι: α) Αν απαντήσεις επί της ουσίας θα ξεσκεπαστεί το τίποτα. β) Να εφαρμόσεις την μέθοδο της σουπιάς δεν μπορείς, γιατί δεν προλαβαίνεις να οργανώσεις τους συνεργάτες σου. γ) Να παίξεις την «πινακωτή» δεν σε παίρνει, γιατί είναι μπροστά και άλλοι και όχι μόνο οι δικοί σου. Άρα παίζεις το παιχνίδι του «πολιτικάντη».
 – Τι είναι αυτό; - Είναι από το ανέκδοτο που ένας πολιτικάντης σε συνέντευξή του δεν τον συμφέρει να απαντήσει σε μία ερώτηση και λέει στον δημοσιογράφο: «Πολύ ωραία η ερώτησή σας, προχωρήστε στην επόμενη ερώτηση». Έτσι και εσύ σε κάθε ερώτηση του πεταμένου λες: «Τέλειωσες την ερώτησή σου; Άλλη ερώτηση, ο επόμενος». Θα πνίξεις τις ερωτήσεις του.
-         Ναι αλλά  αυτό δεν μπορεί να μείνει έτσι. Θα καταγγελθεί, θα γίνει συζήτηση.
-         Θα καταγγελθεί ναι. Θα γίνει συζήτηση Όχι. Κανείς δεν θα μιλήσει. Καρατσεκαρισμένο.
10)                      Θα πρέπει να συμβάλλεις να δημιουργηθούν και αλλού καθηγεμόνες. Να έχεις επικοινωνία και να συντονίζεσαι μαζί τους. Να στηρίζει ο ένας την εξουσία του άλλου. Η συνεργασία μεταξύ των καθηγεμόνων πολλαπλασιάζει την δύναμη του καθενός και συνεπώς διευκολύνει την επιβολή της κυριαρχίας του. Επίσης, αν κάποιος καθηγεμών σωματείου κινδυνεύει από μέλος άλλου σωματείου,  θα συνεννοηθεί με τον καθηγεμόνα  του άλλου σωματείου. Τελικά θα πρέπει να καταφέρουν να υπάρχει το μέτωπο και των δύο σωματείων από την μία μεριά και από την άλλη ο ταραξίας μόνος του. Ο ταραξίας δεν ξεφεύγει με τίποτε. Θα πάει σπίτι του λασπωμένος.
-         Δεν το πιστεύω αυτό. Κανένα σωματείο δεν θα έκανε κάτι τέτοιο σε μέλος του.
-         Θα το έκανε διότι δεν διαθέτει το ένστικτο της επιβίωσης.
11)                     Θα πρέπει να γίνονται όλα στα μουλωχτά και μπιζ – μπιζέ. Οι πολλοί θα ενημερώνονται μόνο αν τους έχεις ανάγκη και σε συμφέρει. Και πάντα θα περιμένεις να ξεκαθαρίσει το τοπίο για να ξεκινήσεις κάτι. Δηλαδή να αποχωρήσουν τα εμπόδια.              
12)                         Επίσης στα μουλωχτά θα πρέπει να γίνεται και η επικοινωνία με τους υπηκόους.  Στα φανερά με όλους μαζί μόνο όταν σε συμφέρει. Θα πρέπει επίσης να ελέγχεις τι θα μαθαίνουν  και να φροντίζεις να μαθαίνουν μόνο ότι σε συμφέρει και τα υπόλοιπα να τα τρώει το μαύρο το σκοτάδι. Έτσι θα μπορείς να τους ελέγχεις πιο εύκολα.
-         Σταμάτα, φτάνει, πνίγομαι. Θέλω να βγω να αναπνεύσω καθαρό αέρα.
-         Υπάρχουν και άλλα.
-         Δεν πειράζει εγώ φεύγω.
-         Και το βιβλίο;
-         Στείλτο με αντικαταβολή, τέταρτος βράχος δεξιά, όπως βλέπουμε από το λιμάνι. Θα είμαι εκεί για να αγναντεύω  ατάραχος τα καράβια που θαλασσοδέρνονται. Θα είναι εκεί και καλοί φίλοι από τα παληά, που όταν τους μιλάς σε ακούνε και σου απαντάνε. Και για να μην μπερδευτούν στο κούριερ, πες τους ότι θα είμαι στον βράχο που θα ακούγονται γέλια και τραγούδια. Εκεί που αναπνέεις καθαρό αέρα.
-          
-          Γεώργιος Καπλάνης 18/1/2020







            

Πέμπτη 9 Ιανουαρίου 2020





«ΣΤΑ ΟΡΙΑ» (ROMAN J. ISRAEL, ESQ).
ΜΙΑ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΗ ΤΑΙΝΙΑ - ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ, ΥΠΟ ΤΟ ΠΡΙΣΜΑ ΤΟΥ ΚΑΝΟΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΚΟΥΡΟΥ.

Εκεί που κάθεσαι αραχτός και χαλαρός, πάντα κάτι συμβαίνει και σου δίνει μία σπρωξιά για να ξεκινήσεις να γράφεις. Στην συγκεκριμένη περίπτωση την σπρωξιά μου την έδωσε η θεατρική ομάδα των Τρικάλων με τις πρόβες της. Που δεν το κρύβω ότι τους ζήλεψα. Τους αφιερώνω, λοιπόν, το παρακάτω κείμενό μου. 
                                        ---//--- 
  Στην ταινία αυτή πρωταγωνιστής είναι ο Ντένζελ Ουάσιγκτον στον ρόλο του Ρόμαν Ισραέλ και συμπρωταγωνιστής ο Κόλιν Φαρέλ στον ρόλο του Τζωρτζ Πήρς.  Η ταινία είναι βιογραφική της ζωής του Ρόμαν Ισραέλ, που ήταν ένας αφρο – αμερικανός δικηγόρος στο Λος Άντζελες.
 Μέχρι εκεί τίποτε το σπουδαίο. Ένας ακόμα ανάμεσα σε δεκάδες χιλιάδες όμοιους. Όμως ο Ρόμαν κάνει κάτι που τον ξεχωρίζει. Μένει ακλόνητα σταθερός και συνεπής στις ιδέες του, αγωνιζόμενος γι αυτές μέσα από το γραφείο του. Όταν η ανάγκη τον κάνει να βγεί από τα όρια του γραφείου του, με την εξαιρετική του συνέπεια βιώνει τις ιδέες του και προσπαθεί να το κάνει κατά έναν απόλυτο τρόπο.
 Η ταινία αρχίζει από το χρονικό διάστημα που αυτός ο απόλυτος τρόπος αρχίζει να ξεχειλώνει.
 Προηγουμένως όμως, στην αρχή της ταινίας, στους τίτλους, διαβάζουμε πού θα καταλήξει αυτό το ξεχείλωμα. Παρουσιάζεται αγωγή του ιδίου εναντίον του . . . . . εαυτού του, ενώπιον  του Ανωτάτου Δικαστηρίου του καθολικού (!) Νόμου. ( Case 00-00001 - Suprime Court of Absolute Universal Law). Παρίσταται φυσικά ο ίδιος και για τις δύο (!) πλευρές, και ζητάει να διαγραφεί από τον Δικηγορικό Σύλλογο και την ανθρώπινη φυλή λόγω υποκρισίας και εγκατάλειψης όσων ισχυριζόταν ότι υποστήριζε.
Ούτε που φαντάστηκε ότι, με αυτά τα κριτήρια, θα είχαν διαγραφεί όλοι οι άνθρωποι από την ανθρώπινη φυλή. Πάντως διαφαίνεται η λογική βάση της αγωγής. Στηρίζεται στο Ναι και το Όχι.
Δεν εξέτασε την περίπτωση ότι τα Ναι και τα Όχι, τα όσα υποστηρίζουμε, ο τρόπος που βιώνουμε, όλα αυτά δεν μένουν ακίνητα, αλλά αναδιαμορφώνονται αενάως, ως σύμφυτα της ζωής στην συνεχή ροή της.
Ο Ρόμαν Ισραέλ έχει σφυρηλατηθεί μέσα στους κοινωνικούς αγώνες των μαύρων του ΄60 για τις ατομικές ελευθερίες. Στην συνέχεια, για δεκαετίες είναι υπάλληλος σε ένα γραφείο – δικηγορική εταιρία -ενός παλαιού δικηγόρου και καθηγητή Νομικής, σοφού ανθρώπου και αγωνιστή, που δυστυχώς,  έβαζε τον αγώνα πάνω από τα οικονομικά της εταιρίας του.
Ο Ρόμαν, συνεπώς , για δεκαετίες, δεν παρίσταται σε δίκες, δεν ασχολείται με το πρακτικό μέρος, αλλά ερευνά το νομικό μέρος των υποθέσεων και συντάσσει αγωγές, προτάσεις, υπομνήματα κλπ, κλεισμένος στα όρια του γραφείου του. Επίσης ζεί μέσα στα όρια που του καθορίζουν οι ιδέες του. Μακριά από τα φαινόμενα.
Για τον Ρόμαν δεν υπάρχει συμβιβασμός.  Κάτι είναι Α ή όχι Α. Η ζωή του και όλα του βρίσκονται σε μία πλευρά, ή αλλιώς σε έναν κύκλο. Από την άλλη πλευρά ή σε έναν άλλο  κύκλο – βρίσκονται τα αντίθετα. Από τα οποία θέλει να είναι τελείως αποκομμένος.  Υπάρχουν σαφή όρια.
Είναι επόμενο ότι είναι άνθρωπος του καθήκοντος, ξεκάθαρα Στωϊκός και χρησιμοποιεί απαρέγκλητα τον Αριστοτελικό Νόμο του Αποκλειομένου Μέσου. 
   Κάποια  στιγμή όμως, ο γέρος δικηγόρος πρώην καθηγητής Νομικής και  εργοδότης του Ρομάν. παθαίνει έμφραγμα και μπαίνει στην εντατική με δυσοίωνες προβλέψεις. Με την απουσία του δημιουργείται κενό, που έρχεται να το καλύψει ένας παλαιός φοιτητής του, ήδη επιτυχημένος δικηγόρος, με τέσσερα γραφεία και εξήντα υπαλλήλους, που αναλαμβάνει την περαίωση των  εκκρεμών υποθέσεων και τα έξοδα της νομικής εταιρίας μέχρι την εκκαθάριση.
Είναι ο Τζωρτζ Πήρς που κολυμπάει σαν το ψάρι μέσα στον ποταμό της ζωής και ρέει μαζί του. Δεν είναι περιχαρακωμένος σε όρια που θέτει ο ίδιος, για να ξεχωρίσει τον δικό του (καλό) κόσμο από τον άλλον (κακό) κόσμο. Ανάμεσα στον δικό του κόσμο και ¨τον άλλο¨  υπάρχουν ασαφή όρια. Ή αλλιώς είναι δύο κύκλοι που τέμνονται μεταξύ τους και έχουν μία κοινή ασαφή περιοχή. Δεν χρησιμοποιεί το μέτρο, αλλά τα όρια της φύσης. Για παράδειγμα θέτει όρια ώστε να εφαρμόζει το «μη βλάπτειν και μη βλάπτεσθαι». Τίποτε επάνω του δεν θυμίζει Στωϊκό. Είναι στυγνός επαγγελματίας, αλλά συγχρόνως η ευαισθησία, ο προβληματισμός και ο σεβασμός στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια είναι ζωντανές μέσα του. Χαρακτηριστικό το ότι ενώ συζητάνε για τον καθηγητή του, που είναι στην εντατική, θυμάται ακόμα την φωνή του στο μάθημα: «Τι είναι ανοχή; Η συνέπεια της ανθρωπιάς». «Διαμορφωνόμαστε από την αδυναμία, το σφάλμα». «Ας συγχωρήσουμε ο ένας την ανοησία του άλλου, είναι ο πρώτος νόμος της φύσης».
Οι ζωές των δύο θα συναντηθούν και θα προχωρήσουν συνεργαζόμενοι. Οι ζωές τους επηρεάζονται πλέον και από τα γεγονότα που ρέουν, και από τις απόψεις τους.         
Όμως, πως άραγε μπορεί να επηρεασθεί κάποιος που είναι περιχαρακωμένος σε σαφή όρια ; Και πως άραγε θα επηρεαστεί κάποιος που χρησιμοποιεί ασαφή όρια;
   Ο Τζωρτζ Πήρς δεν έχει και πολλά προβλήματα. Έτσι, για παράδειγμα, σε κάποια περίπτωση αισθάνεται την ανάγκη να προσφέρει κάποια δωρεάν νομική προστασία σε αδύναμους οικονομικά και το κάνει, αλλά, συγχρόνως αυξάνει τις τιμές στους άλλους πελάτες του.
   Στην περίπτωση του Ρόμαν Ισραέλ όμως τα πράγματα είναι πιο δραματικά.
   Εξακολουθεί να είναι κοφτερός για τους άλλους:  «Το να μην εκφράζεσαι ελεύθερα είναι κάτι το πολύ κοινό».
Αλλά κυρίως προς τον εαυτό του, χρησιμοποιώντας τον Νόμο του αποκλειομένου μέσου: 
-         «Επέλεξα τον αγώνα από την φιλοδοξία».
-         «Κουράστηκα να κάνω το αδύνατο για τους αγνώμονες. Τώρα έχω πιο πρακτικές ανησυχίες».
-         «Εγώ ευθύνομαι για την έλλειψη επιτυχίας μου». (Εδώ ο Στωϊκός σταματάει να είναι Στωϊκός).
-         «Υπάρχει ένα κεντράκι κάτω στην παραλία. Μπορείς να πάρεις τα ντόνατς και να τα φας κάτω από τους φοίνικες και να σε φυσάει το αεράκι της θάλασσας». (Εδώ ο Στωϊκός γίνεται Επικούρειος).
      Αλλάζει στρατόπεδο, αλλάζει πλευρά, χωρίς να δέχεται ότι ανάμεσα στα δύο υπάρχουν ασαφή (Fuzzy) όρια. Και αυτό με μία συγκλονιστική διαπίστωση: «. . .  δεν το είχα συνειδητοποιήσει, γιατί δεν είχα ζήσει την άλλη πλευρά». Αυτό που αντιλαμβάνεται είναι ότι, αν περάσει τα δικά του όρια, θα πρέπει να εγκλωβιστεί μέσα στα όρια της αντίθετης πλευράς. Δεν μπορεί να δεχθεί αυτό που εύστοχα διατύπωσε ο Επίκουρος: «. . . δρόμοι πολλοί ανοίγονται της ελευθερίας. . .».
   Εδώ θα κάνω μία υποχρεωτική παρένθεση για να αναφέρω τις κατηγορίες του Κικέρωνα κατά του Κανόνα του Επίκουρου: Ότι δηλαδή ο Επίκουρος δεν δεχόταν την υποταγή στο διαζευκτικό «ή», δηλαδή ή το ένα ή το άλλο (Στο Luculli c. 30, 97). Επίσης ότι ο Επίκουρος «Ξεγράφει τους ορισμούς, δεν λέγει τίποτε για διαίρεση σε χωρισμό και μέρη . . .» (Στο De fin I, 7 22).  Θα παρατηρήσουμε χωρίς δυσκολία τις ουσιαστικές ομοιότητες των βασικών αρχών του Κανόνα με τις βασικές αρχές της Fuzzy Logic.  Κατά την άποψή μου οι ομοιότητες είναι δομικές. Το θεωρώ μεγάλη αδικία ότι στις παρουσιάσεις της Fuzzy Logic δεν γίνεται καμία αναφορά στην Επικούρεια φιλοσοφία. Ενώ πρόκειται κυριολεκτικά για την πηγή της. Εάν, υποθετικά, αφαιρέσετε τον Κανόνα από την Επικούρεια φιλοσοφία και στην θέση του βάλετε την Fuzzy Logic, δεν θα χρειαστεί να αλλάξετε τίποτε στην Επικούρεια φιλοσοφία. Αν βγάλετε τον Κανόνα και στην θέση της βάλετε την Αριστοτελική Λογική ή την Διαλεκτική, στην Επικούρεια φιλοσοφία  θα χαθεί κάθε συνοχή και δεν θα μείνει τίποτε όρθιο. 

     Για να επιστρέψουμε όμως στην ταινία, σε όλη την διάρκειά της βλέπουμε τον Ρόμαν Ισραέλ να κουβαλάει μαζί του μία μικρή βαλίτσα, τετραγωνισμένη, που γνωρίζουμε ότι περιέχει έγγραφα. Συνεπώς, σύμφωνα με το μέγεθός της είναι πολύ βαριά. Είναι μελέτη χιλιάδων υποθέσεων, σε τόμους, που στηρίζουν μία αίτηση που θα κάνει το δικαστικό σύστημα πιο δίκαιο. Κουραζόμαστε να βλέπουμε τον Ρομάν να κουβαλάει συνέχεια, σε όλη την ταινία, αυτό το βάρος. Που στην ουσία είναι ο σταυρός του μαρτυρίου του. Του μαρτυρίου της εντιμότητας και της συνέπειάς του.
   Η συνέχεια θα είναι και η απάντηση στο ερώτημα: Μήπως ο Ρομαν Ισραέλ είναι το λάθος και ο Τζωρτζ Πήρς το σωστό;¨
   Αισθάνομαι την υποχρέωση να εκφράσω την εκτίμησή μου στον σεναριογράφο της ταινίας Dan Gilroy, για την βαθειά κατανόηση του θέματος.
 6 Ιανουαρίου 2020
Γεώργιος Καπλάνης